Αλεξάνδρα Καππάτου

Ψυχολόγος - Παιδοψυχολόγος

Σάββατο, 27 05 2017
Greek English French German Italian

«Ποιος είμαι και τι αξίζω;»

Είναι ένα βασικό ερώτημα που απασχολεί τον έφηβο.

Η εδραίωση της ταυτότητας και η εκτίμηση που τρέφει για αυτήν είναι η βασικότερη διανοητική και συναισθηματική διαδικασία στην εφηβεία. Η περίφημη «ταυτότητα» μπορούμε να πούμε ότι αποτελείται από τα εξής:

1. Τον τρόπο που αντιλαμβάνεται ο έφηβος τον εαυτό του. Περιλαμβάνει όσα χαρακτηριστικά αποδίδει το ίδιο στον εαυτό του  αυτή τη στιγμή ή προβλέπει ως πιθανά ή δυνατά για το άμεσο ή μακρινό μέλλον.
2. Την εκτίμηση που τρέφει   ο έφηβος για τον εαυτό του έτσι όπως τον αντιλαμβάνεται ο ίδιος -δηλαδή  την αυτοεκτίμησή του, η οποία δείχνει  πόσο αισθάνεται ότι αξίζει ή πόσο εγκρίνει τον εαυτό του. Η αυτοεκτίμηση είναι επαρκής όταν κάποιος ναι μεν βλέπει τα επιμέρους μειονεκτήματά του, αλλά καταλήγει ότι τα θετικά  χαρακτηριστικά του υπερισχύουν των αρνητικών..

Η αυτοεκτίμηση που αισθάνεται ο έφηβος είναι καίρια για την υπόλοιπη πορεία του στη ζωή. Μπορεί μάλιστα να επηρεάζεται σημαντικά από τα επιμέρους -π.χ. την εξωτερική του εμφάνιση ή την  καλή επίδοσή του σε ένα άθλημα κ.λπ.  Τα σχόλια των άλλων επίσης επηρεάζουν και ίσως π.χ. όσον αφορά στην εμφάνιση του, να ενσωματωθούν  στη δική του αυτοαντίληψη  και να αισθάνεται για το άτομό του αυτό που ουσιαστικά πιστεύουν  οι άλλοι για εκείνον ή εκείνην. Η μεγάλη σημασία της εμφάνισης (φυσικής και μη) κάνει τον έφηβο να δίνει μεγάλη σημασία στα ρούχα, στα παπούτσια, στα τατουάζ, στο να «δείξει» ότι καπνίζει, στο να «δείξει» τι μουσική ακούει, στο να «δείξει» δυνατός, τολμηρός κ.λπ.

Όλα αυτά έχουν  σαν φυσική συνέπεια πολλοί έφηβοι να δείχνουν αστάθεια και  να αλλάζουν διαρκώς κάτι στην εμφάνιση ή και γενικά στις προτιμήσεις τους. Καθώς δηλαδή «ψάχνουν» την ταυτότητά τους, είναι φυσικό να πειραματίζονται σε πολλούς τομείς. Αυτό δεν αφορά μόνον ό,τι «δείχνουν» αλλά και ό,τι αισθάνονται. Η κυκλοθυμία και η αστάθειά τους  είναι φυσική συνέπεια της αναζήτησής τους.