Αλεξάνδρα Καππάτου

Ψυχολόγος - Παιδοψυχολόγος

Δευτέρα, 29 05 2017
Greek English French German Italian

Σεισμός και παιδί

H A. Καππάτου γράφει : 

Ο ισχυρός σεισμός που έπληξε τη Κεφαλονιά και οι δεκάδες μετασεισμοί που εξακολουθούν να ταρακουνούν το έδαφος του νησιού έχουν σκορπίσει το φόβο και την αγωνία στους κατοίκους . Ακόμη και εμείς που παρακολουθούμε χιλιόμετρα μακριά αυτό που συμβαίνει έχουμε συγκλονιστεί από τις εικόνες της καταστροφής  , σπίτια γκρεμισμένα , κόποι μιας ζωής έχουν γίνει ερείπια, δρόμοι έχουν  ανοίξει, βράχοι έχουν πέσει σε σπίτια κα.

  Πολλές οικογένειες φιλοξενούνται σε πλοίο, άλλες  μένουν στα αυτοκίνητά τους, άλλες σε φιλικά σπίτια . Μεγάλοι και μικροί είναι σε εγρήγορση , όλοι καρδιοκτυπούν. Αναρωτιούνται είναι ο κύριος σεισμός και ανυπομονούν  πότε επιτέλους θα σταματήσει αυτός ο εφιάλτης… 

Σε όλη αυτή τη κατάσταση , μάρτυρες είναι και τα παιδιά , τα οποία βιώνουν τη μεγάλη ανησυχία, την αγωνία των γονιών τους για το αύριο μέσα από τις συνεχείς συζητήσεις για την καταστροφή .   Αυτή η πρωτοφανής και εξαιρετικά στρεσσογόνα κατάσταση έχει επηρεάσει τους κατοίκους  αυτού του πανέμορφου νησιού και η αγωνία και η απελπισία είναι ζωγραφισμένη στα πρόσωπα τους . Τα παιδιά  είναι μάρτυρες και θεατές  όλης αυτής της ψυχικής αναστάτωσης των γονιών τους ..

Παρατηρούν το φόβο , την αγωνία , την ανασφάλεια , την εγρήγορση ,την απελπισία , το άγχος, τη θλίψη , το θυμό των μεγάλων...

Όλες αυτές οι καταστροφές έχουν σημαντικές ψυχολογικές επιπτώσεις σε όλους, κυρίως όμως στα παιδιά, από τα πολύ μικρά μέχρι και τους εφήβους.

Oι επιπτώσεις μπορεί να παρουσιαστούν άμεσα στο παιδί ή και ύστερα από μήνες. Όσο πιο έντονη είναι η τραυματική εμπειρία που έχει βιώσει άμεσα ή έμμεσα ένα παιδί, τόσο πιο δυνατά είναι τα ψυχολογικά συμπτώματα.

Πόσο επηρεάζεται το παιδί ;

Αυτό εξαρτάται από διάφορες παραμέτρους:

το χαρακτήρα του,

την ηλικία του,

την ένταση του γεγονότος

–ήταν το ίδιο ήταν μάρτυρας ή θύμα–,

τη στήριξη που του παρέχει η οικογένεια και το ευρύτερο περιβάλλον,

καθώς και αν αντιμετώπιζε από πριν κάποια ψυχική διαταραχή.

H συναισθηματική του ανάπτυξη θα επηρεαστεί επίσης, ανάλογα με το πώς θα ερμηνεύσει το γεγονός αλλά και πώς θα εκφραστεί γι’ αυτό. Ο τρόπος αντίδρασης εξαρτάται, επίσης, από το φύλο.

Tα κορίτσια παρουσιάζουν έντονα συμπτώματα μετατραυματικού στρες και πιο μεγάλης διάρκειας απ’ ό,τι τα αγόρια. Αυτά ίσως αναπτύξουν διαταραχές στη συμπεριφορά τους.

Δεν είναι, ωστόσο, απαραίτητο ότι θα παρουσιάσουν σοβαρά προβλήματα στον ψυχισμό τους όλα τα παιδιά που βίωσαν μια καταστροφή.

Τι μπορείτε να κάνετε…

- Nα το καθησυχάζετε, εξηγώντας του ότι είναι φυσιολογικό να νιώθει φόβο ή και στενοχώρια.

- Να είστε δίπλα του, διαθέσιμοι, ώστε να μπορεί να επικοινωνήσει μαζί σας, χωρίς να το πιέζετε.

- Bοηθήστε το παιδί να εκφράσει αυτά που αισθάνεται, ακόμα και μέσα από το σχέδιο ή το παιχνίδι. Έχει φανεί ότι η ενεργητική αντιμετώπιση των τραυματικών γεγονότων είναι ο καλύτερος τρόπος για να ξεπεράσει το παιδί το μετατραυματικό στρες.

- Προσπαθήστε να επανέλθει η ζωή σας στους κανονικούς ρυθμούς.

- Η συνεργασία με το δάσκαλο θα βοηθήσει. Με τη συζήτηση αλλά και την επανάληψη της εμπειρίας αυτής μέσα από το παιχνίδι, το παιδί θ’ αποφορτιστεί.

- Μην το υπερπροστατεύετε.

- Τέλος, μην ξεχνάτε ότι τα παιδιά σας –κυρίως προσχολικής ηλικίας– επηρεάζονται πολύ από τις δικές σας αντιδράσεις.