poto egke thumb
Εκτύπωση άρθρου


Το κοινωνικό στρες και η μεταβολή προς το χειρότερο των συνθηκών που ζούμε, κάτι που συμβαίνει τους τελευταίους μήνες στην Ελλάδα, επηρεάζουν αρνητικά τα γονίδια και, κατά συνέπεια, την αντοχή του ανοσοποιητικού μας συστήματος.

Σε αυτό κατέληξαν Αμερικάνοι επιστήμονες η οποίοι μελέτησαν τόσο την συμπεριφορά όσο και τα γονίδια μαϊμούδων, και πως αυτά αντιδρούσαν και μεταβάλλονταν όταν άλλαζε η θέση τους μέσα στην ομάδα.

Είναι μία από τις πρώτες μελέτες που αποκαλύπτουν μία άμεση σχέση ανάμεσα στο κοινωνικό status και στη ρύθμιση – έκφραση των γονιδίων. Το γεγονός αυτό δείχνει ότι υπάρχει ένας ισχυρός και εύπλαστος δεσμός ανάμεσα στο κοινωνικό περιβάλλον και στους βιολογικούς μηχανισμούς ενός οργανισμού, με όποιες επιπτώσεις μπορεί να έχει αυτό για την υγεία.

Οι επιστήμονες από το πανεπιστήμιο του Σικάγο διαπίστωσαν πως, όταν έπεφτε η θέση ενός πειραματόζωου στην κοινωνική ιεραρχία της κοινότητάς του, τότε, εξαιτίας του κοινωνικού στρες που βίωνε το ζώο, άλλαζε δραματικά και η έκφραση περίπου 1.000 γονιδίων του. Μεταξύ άλλων, τα γονίδια που σχετίζονταν με τη φλεγμονή, ήσαν πιο ενεργά στα ζώα που είχαν χαμηλότερο στάτους. Τα ζώα είχαν επίσης λιγότερα λευκά κύτταρα-Τ, τα οποία αποτελούν βασικό τμήμα του αμυντικού οπλοστασίου του οργανισμού κατά των καρκινικών κυττάρων και των παθογόνων μικροοργανισμών.

Από την άλλη όμως, παρατηρήθηκε και το αντίστροφο, όταν δηλαδή βελτιωνόταν η κοινωνική θέση ενός ζώου, τότε πάλι άλλαζε η έκφραση των γονιδίων, και αυτό γινόταν σχεδόν άμεσα , μέσα σε διάστημα ολίγων εβδομάδων, γεγονός που δείχνει ότι οι κοινωνικές δυνάμεις είναι σε θέση να επηρεάσουν γρήγορα τη γενετική ρύθμιση προς τη μία ή την άλλη κατεύθυνση.

Οι ερευνητές μπόρεσαν να χρησιμοποιήσουν τη ρύθμιση/έκφραση των γονιδίων κάθε ξεχωριστού ζώου για να το ταξινομήσουν στην κοινωνική ιεραρχία του, προβλέποντας με μεγάλη ακρίβεια το “status” του καθενός λαμβάνοντας υπόψη μόνο τα αντίστοιχα γενετικά δεδομένα, με βάση την ανάλυση των δειγμάτων αίματος που είχαν λάβει τόσο πριν όσο και μετά την μεταβολή της θέσης του πειραματόζωου στην κοινωνική ιεραρχία.

Στα ζώα που βρίσκονται σε αιχμαλωσία, η ιεραρχία βασίζεται στην αρχαιότητα του μέλους, δηλαδή κάτι αντίστοιχο με τον στρατό. Οι “νέοι” αντιμετωπίζονται ως υποδεέστεροι και βιώνουν μεγάλο κοινωνικό στρες, κάτι που στη συνέχεια εξασθενεί το ανοσοποιητικό σύστημά τους. Η χαμηλή κοινωνική θέση και το χρόνιο στρες αδυνατίζουν την άμυνα του οργανισμού, κάτι που έχουν δείξει και σχετικές μελέτες στους ανθρώπους.

Όσον αφορά τους σχετικούς βιολογικούς μηχανισμούς, η έρευνα έδειξε ότι το κοινωνικό στρες λόγω της μεταβολής του κοινωνικού status επιδρά, θετικά ή αρνητικά, αφενός στο λεγόμενο “σύστημα των ορμονών του στρες” και αφετέρου στη σύνθεση των κυττάρων στο αίμα, δύο αλλαγές που από κοινού -και σε σύντομο χρόνο- επιδρούν στη γονιδιακή έκφραση. Ακόμα η μελέτη έδειξε ότι το κοινωνικό status/κοινωνικό στρες επηρεάζει την μεθυλίωση του DNA πολλών γονιδίων. Η μεθυλίωση είναι ένας άλλος επιγενετικός μηχανισμός που συμβάλλει στην περιοδική ενεργοποίηση και απενεργοποίηση των γονιδίων.

Τα γονίδια που υπέστησαν αλλαγές στην έκφρασή τους μετά την αντίστοιχη μεταβολή στο κοινωνικό στάτους, ήταν πιθανότερο να μεθυλιωθούν σε σχέση με τα γονίδια που είχαν μείνει ανεπηρέαστα από το κοινωνικό στρες.

iatropedia.gr

Copy link
Powered by Social Snap